Historia

Książka pt. „Więźniowie obozów, deportowani, kresowiacy”
Miło jest mi poinformować o wydaniu przez Bystrzyckie Stowarzyszenie Pamięci Sybiru i Ofiar Represji kolejnej książki pt. „Więźniowie obozów, deportowani, kresowiacy”. Wydawane od roku 2008 w Bystrzycy Kłodzkiej „Wspomnienia sybiraków. Zbiór tekstów źródłowych” spotkały się z bardzo dużym zainteresowaniem ze strony Czytelników. To z kolei zaowocowało powstaniem kolejnych tomów relacji obywateli polskich deportowanych w latach 1939-1956 do ZSRR. Równolegle pojawiła się potrzeba zebrania relacji innych świadków i uczestników tragicznej historii XX wieku – osób deportowanych na roboty przymusowe...
Spotkanie autorskie w KSP
02.jpg
Zapewne wielu czytelników przypomni sobie anegdotę o Stańczyku, który założył się z królem o to, jakich zawodów jest najwięcej. Stańczyk twierdził, że lekarzy i obwiązawszy sobie twarz, chodził po rynku udając ból zębów. Otrzymał wiele porad dotyczących likwidacji bólu i udowodnił królowi swą rację. Gdyby dziś zapytać kłodzkiego czytelnika jakich to książek o Kłodzku wydaje się najwięcej, niejeden wspomni o kryminałach. Rzeczywiście w ostatnich latach kryminał reklamuje Kłodzko turystom a promocja ostatniego odbyła się jako spotkanie autorskie i wycieczka z autorem po mieście. Oczywiście...
Wieś Jaworek ma swoją monografię
img252.jpg
Tak, już jest! Właśnie ukazała się monografia Jaworka – jednej z niewielu wsi Ziemi Kłodzkiej, której poświecono tak obszerne i kompletne opracowanie. Trzymam w dłoniach książkę, o której powstawaniu wiedziałam od wielu lat, informowana co pewien czas przez Autora o postępach w jej tworzeniu. Otrzymałam ją zaledwie kilka dni temu, z piękną dedykacją, nie zdążyłam jeszcze wiele przeczytać. Stąd poniższy tekst nie jest w żadnym razie recenzją. Jej opracowanie wymagałoby wnikliwego zapoznania się z materiałem, co w przypadku liczącej aż 500 stron książki znacznie wydłużyłoby czas jej publicznego...
Smaki życia
img204.jpg
Ukazały się niedawno wspomnienia Krzysztofa Filipowicza – bibliotekarza, byłego dyrektora Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej w Kłodzku. Wspomnienia dotyczą okresu dzieciństwa. Pan Krzysztof urodził się na Polesiu, na kresach wschodnich. Po wybuchu II wojny światowej Rosjanie uwięzili Jego ojca. Dzieciństwo swoje spędził na zesłaniu w Kazachstanie. Po 1945 r. wraz z matką i siostrą trafił do Kłodzka. Jak sam mówi: Książka towarzyszyła mu odkąd nauczył się czytać. Pomogła mu przetrwać zesłanie, a w życiu dorosłym stała się narzędziem pracy. Wspomnienia spisała córka – Anna Karolewicz...
Historia z czasów prusko-niemieckich
wójtowice-okł.2tif.jpg
Z suplementu do książki: Wójtowice 700 lat w kresowej dolinie, czyli takie „700+”: Pośrednio z Wójtowicami jest związany incydent zbrojny wojny prusko-austriackiej z lat 1778–1779. Sama „wojna”, tocząca się o sukcesję bawarską nazwana była „kartoflaną” i nie obfitowała w bitwy a jej poważniejszy incydent odbył się w okolicy Bystrzycy Kłodzkiej. Określić, że był to incydent poważny to powiedziane dość przewrotnie, choć kosztował życie lub zdrowie około 400 żołnierzy. Mianowicie w dniu 18 stycznia 1779 r. pułkownik armii austriackiej Pallavicini przekroczył z wojskiem granicę na Orlicy w...
Choroby
wójtowice-okł.2tif.jpg
Część powstającego suplementu do książki "700-lecie Wójtowic – czyli takie „700+”: Do XIX wieku zakaźne choroby były prawdziwą zmorą całych rejonów Europy. W maju 1834 roku urzędowe dzienniki donosiły o przypadku ospy w Wójtowicach. Nieco wcześniej w 1832 roku w rejonie szalała cholera, przywieziona wcześniej do Europy z Indii. Odnotowano wtedy, że miejscowości położone w okolicy Bystrzycy Kłodzkiej m.in. Wójtowice i te w dolinie Orlicy, były wolne od zakażeń. Natomiast już w Starej i Nowej Bystrzycy od lipca do września 1832 roku zachorowało 88 osób, z czego 33 zmarło. W całym ówczesnym...
30 lat działalności Towarzystwa Miłośników Lwowa – Stowarzyszenia Kresowian Ziemi Kłodzkiej
img134.jpg
img133.jpg
Urodziłam się w Równem na Wołyniu dwa tygodnie przed wybuchem II wojny światowej. Do czwartego roku życia mieszkałam z rodzicami w małym miasteczku Werba, niedaleko Dubna. Mama uczyła w szkole, ojciec pracował w Urzędzie Gminy. Jedynym zapamiętanym epizodem z Kresów, jaki zapisał się w mojej pamięci, był moment naszego wyjazdu z domu, wysiedlenia z Werby. W ponury, deszczowy dzień jechaliśmy furmanką, przytuleni z bratem do Babci, która okrywała nas zmarzniętych, dużą kraciastą chustą. Furmanka z przeciekającą budą, była poza nami wypełniona tłumokami, naprędce spakowanych rzeczy, które miały...
Wokół Bitwy pod Czerwoną Górą
kłodzko_0190.jpg
27 grudnia 1428 roku w okolicach Kłodzka pod Czerwoną Górą (Czerwoniak – Roten Berg) stoczona została bitwa z husytami, w której poległ ostatni z rodu Piastów ziębickich, książę Jan. 1) Fakt ten upamiętniają istniejące do dziś zabytki – kapliczka i malarstwo. W niniejszym artykule chciałabym przypomnieć wydarzenia, które miały miejsce na naszych terenach przed około 600 laty. U schyłku drugiego dziesięciolecia XV wieku rozwinął się w Czechach wielki ruch ludowy o charakterze religijnym, społecznym i narodowym, zwany husyckim. W 1419 roku wybuchło w Pradze powstanie przeciwko obwinianemu za...
Książka o Wójtowicach
wójtowice-okł.jpg
Pod koniec ubiegłego roku ukazała się książka opisująca Wójtowice, niewielką wieś na Ziemi Kłodzkiej, nieopodal Bystrzycy Kłodzkiej. Jej autorem jest Robert Leszczyński – geolog z wykształcenia, z Wójtowicami związany od lat prawie trzydziestu. Wydawcą książki jest Fundusz Lokalny Masywu Śnieżnika, który ma swoją siedzibę właśnie w Wójtowicach. Publikacja powstała jako podsumowanie działań mających miejsce z okazji jubileuszu 700-lecia tej miejscowości. Tematyka książki obejmująca: historię, krajoznawstwo, turystykę, politykę i inne dziedziny życia takiej społeczności jak Wójtowice, skupia...
Spóźnione czasem. Wędrówka z ulicy Leona Sapiehy na Malczewskiego
mietl2.jpg
mietl1.jpg
 ...Tam za miastem Rzeszów, Jest zacna stolica Kresów. Pod stół niech się chowa Ten, kto nie zna LWOWA!!!... LWÓW – znane miasto każdemu Polakowi. Złowieszcza decyzja paktu „Ribbentrop-Mołotow” osierociła wielu jej mieszkańców. Tęsknota za miejscem, gdzie  stawiało się pierwsze kroki, uczyło mówić, chodziło do szkoły, kościoła, dokucza na stare lata. Pewnego razu mieszkanka Kłodzka przekazała mi prośbę, by w jej imieniu odwiedzić jej stronę rodzinną. Przekazała mi adres, szkic dojścia do ulicy Sapiehy 12 we Lwowie. Tam był jej rodzinny dom, który musiała opuścić wraz z siostrą Zosią, Lidzią i...
Konferencja: Archiwa kościelne w niepodległej Polsce. Łódź, 14-16 października 2019 r.
henia-konferencja.jpg
W dniach 14-16 października 2019 r. odbyła się w Łodzi konferencja pt. „Archiwa kościelne w niepodległej Polsce”. Organizatorzy konferencji: Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych i Konferencja Episkopatu Polski zaprosili do jej udziału także kłodzczan: Henrykę Szczepanowską, autorkę projektu „Archiwa jezuitów Kłodzkich Od-Nova” oraz Mietka Kowalcze wykonującego prace ratunkowe w archiwum. Ich wystąpienia przewidziano w module: Zagadnienia prawne i finansowe funkcjonowania kościelnych zbiorów archiwalnych: 16.X. g. 9.50 - 10.15 – Archiwa jezuitów kłodzkich. Uratować, zabezpieczyć, udostępnić...
Gdy historia spotyka się z teraźniejszością
nowy2.jpg
Nowy1.jpg
Na ostatnie spotkanie w siedzibie Bractwa Rycerskiego przybyło sporo osób, bo i bohaterowie spotkania znani są już jako osoby niepospolite. Pierwszą z nich była Krystyna Oniszczuk-Awiżeń, historyk, muzealnik, kustosz Muzeum Ziemi Kłodzkiej, redaktor Oficyny Wydawniczej „Brama”, autorka książki „O dawnym hrabstwie kłodzkim i zasłużonym historyku Josephie Kögle-rze”, która, jak sama mówi, pasjonuje się odkrywaniem nie do końca zbadanymi faktami z przeszłych lat, ludźmi, którzy z tymi faktami byli związani i których działalność miała istotne znaczenie w czasach, w których żyli. Zgłębianie wiedzy...
Zbigniew Horbowy
inf.wł.
Zbigniew Horbowy (1935-2019) 17 czerwca 2019 r. zmarł w Polanicy Zdroju Zbigniew Horbowy – wybitny artysta plastyk, zajmujący się wzornictwem przemysłowym, szkłem unikatowym i użytkowym, profesor na Wydziale Ceramiki i Szkła oraz rektor Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu. Czołowy polski projektant szkła użytkowego i twórca własnej szkoły wzorniczej. Pracę dyplomową zrealizował w 1959 w Hucie Szkła „Sudety” w Szczytnej, w hucie tej podjął także pierwszą pracę po studiach, jako projektant w Ośrodku Wzornictwa, którym w późniejszych latach również kierował. Związany był także z Hutą Szkła...
76 rocznica ludobójstwa na Kresach Wschodnich. Jubileusz 30-lecia Stowarzyszenia Kresowian Ziemi Kłodzkiej
DSC_0283.jpg
Dnia 7.06.2019 r. obchodziliśmy 9 rocznicę odsłonięcia pomnika w Kłodzku, który powstał w hołdzie pomordowanym Polakom na Kresach Wschodnich przez ukraińskich nacjonalistów w latach 1939-1947 oraz 76 rocznicę ludobójstwa na Kresach Wschodnich. Dodatkową uroczystą chwilą jest tegoroczny znamienity jubileusz 30-lecia Stowarzyszenia Kresowian Ziemi Kłodzkiej. W uroczystych obchodach przy Pomniku Pamięci w Parku Kresowian udział wzięli: parlamentarzyści Monika Wielichowska posłanka na Sejm RP, Aleksander Szwed senator, Stanisław Jurcewicz radny Sejmiku, władze powiatu kłodzkiego reprezentowała...
Tablica wróciła
inf.wł.
tablica.jpg
W Kłodzku, na skwerze przy ul. Wojska Polskiego i Zawiszy Czarnego, ponownie zamontowana została tablica upamiętniająca istniejącą w tym miejscu synagogę.
Glaciographia
Czy pamiętacie Państwo, jak nazywał się – kto wie czy nie najbardziej znany – kronikarz piszący o Kłodzku, Ziemi Kło-dzkiej i jej historii? Georgius Aelurius? Georg Katschker, czy Jerzy Kot? Dla ułatwienia, pochodził z Ząbkowic. Wszystkie trzy odpowiedzi są prawidłowe, choć ostatnie nazwisko to swobodna transpozycja oryginału. On sam bez zahamowań zlatynizował swoje nazwisko: Katschker – Kater/Katze (niem. kot/kotka) – łac. Aelurius. Georgius – Jerzy, syn piekarza, na uniwersytecie w Lipsku uzyskał tytuł magistra. W 1620 roku został diakonem w ewangelickim kościele św. Wacława w Kłodzku,...
Z podróży do Kazachstanu
kobry.jpg
Szanowni Państwo! W zeszłym roku przesłałem tekst o pobycie w południowym Kazachstanie. W tym roku odbyłem podobną podróż, zbierając kolejne materiały. W Szołakkorganie odbyłem bardzo owocne spotkanie z miejscowym dziennikarzem Maksatem Kargabajewem i dyr. Archiwum Rejonowego Rajchan Otaubajewą. Przesyłam tłumaczenie artykułu Kargabajewa dotyczącego Polki Ireny Nowakowskiej, który ukazał się w miejscowej gazecie „Sozak Uni”. Temat Polaków, którzy pozostali w ZSRR pojawia się na każdym spotkaniu, które miewam z Sybirakami, myślę więc, że temat okaże się interesujący także dla Czytelników.  Z...
POLEMIKA: GŁOS PRZECIWKO GLORYFIKOWANIU „ŻOŁNIERZY WYKLĘTYCH”
Zbliża się okres (marzec), w którym organizowane będą przedsięwzięcia, w tym biegi w hołdzie „ŻW”. Biegi to zdrowie, ale nigdy dla uczczenia tych, którzy mordowali niewinnych Polaków, po zakończeniu II wojny światowej. Organizatorom różnych imprez w hołdzie „ŻW”, proponuję zorganizowanie imprez w hołdzie tym, którzy zostali zamordowani z rąk „ŻW”. Jeżeli Jakub K, organizuje biegi w hołdzie „ŻW”, bo był jak mówi: wychowany w poczuciu patriotyzmu, to gratuluję takiego patriotyzmu oraz niewiedzy. Chcecie oddać hołd m.in.: Józefowi Kurasiowi ps. „OGIEŃ”, który miał wyrok śmierci wydany...
Kolejna odsłona historii „Detektywów przeszłości”
d12.jpg
d11.jpg
Tym razem jesteśmy w Jaszkowej Dolnej w Domu Ludowym, gdzie spotkali się „Detektywi przeszłości” podsumowując swoje penetracje właśnie tej wsi. Oczywiście podsumowaniu kibicowała liczna, nawet bardzo liczna grupa mieszkańców Jaszkowej Dolnej poznających „jakby od nowa” historię swojej miejscowości. A jest ona przebogata. „Detektywi” wyszukali i zinwentaryzowali oraz opisali w swoim wydawnictwie aż 33 takie obiekty. Któż to są ci „Detektywi przeszłości”? – odpowiadam: to nieformalna grupa młodzieży zrzeszająca kilkanaście osób w wieku 16-19 lat uczących się w Kłodzkiej Szkole...
Kotlina Kłodzka w pradziejach
Kotlina kłodzka w pradziejach plakat szary.jpg
W piątkowy wieczór, 18 stycznia br. w Muzeum Ziemi Kłodzkiej odbyło się spotkanie poświęcone badaniom archeologicznym na Ziemi Kłodzkiej. Uczestniczyli w nim: Marek Kowalski – starszy inspektor ds. zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu, Delegatura w Wałbrzychu; praktyk, pracujący 24 lata „na pierwszej linii frontu” w ochronie zabytków archeologicznych; dr hab. Justyna Baron – prof. Uniwersytetu Wrocławskiego, kierownik Zakładu Archeologii Epoki Brązu i Wczesnej Epoki Żelaza oraz dr Marcin Bohr – Zakład Archeologii Barbaricum i Prowincji Rzymskich, Instytut Archeologii...
POLEMIKA: ROK 2018 – ROKIEM NARODOWEJ DUMY I POCZUCIA OBYWATELSKIEJ WSPÓLNOTY
Prezydent III RP Andrzej Duda w No-wy Rok 2018 powiedział: „Uczyńmy rok 2018 – rokiem narodowej dumy i poczucia obywatelskiej wspólnoty”. Czy Prezydent zdaje sobie sprawę, jak wysoko postawił poprzeczkę dla siebie i polityków „dobrej zmiany”? Słowa te oznaczają poczucie własnej godności i wartości. Oznaczają też wspólnotę celów, dążeń i pragnień. Mamy zacząć budować narodową dumę od 2018 r., a co z minionym okresem, gdzie na każdym kroku narodowa duma była ograbiana lub zabijana. Nie możemy zaczynać być dumni tylko od 2018 r. nie naprawiając tego, co w minionym okresie narodową dumę zabiło....
Synagoga reviva
Plakat Synagoga reviva.jpg
O modelu kłodzkiej synagogi powstającym za sprawą rzeźbiarza Gerharda Roesego w Darmstadt w Hesji informowałem Czytelników na początku 2016 roku w artykule Nieoczekiwane wskrzeszenie kłodzkiej synagogi. Roese, mający osiągnięcia m.in. w zakresie wystaw i rekonstrukcji obiektów, stworzył wystawę „Glatz – Der Dekalog in Flammen” (Kłodzko – Dekalog w płomieniach). Następnie podjął zamiar rekonstrukcji – budowy modelu synagogi. W niedzielę 18 października 2015 r. w Darmstadt otwarto wystawę zdjęć i modelu synagogi. Upłynęły dwa lata, pełne nadziei, ale i perturbacji, by model ten znalazł się w...
Polemika: POWSTANIE WARSZAWSKIE (1.08.-3.10.1944) I JEGO SKUTKI
Powstanie Warszawskie trwało 63 dni. Oddajemy hołd powstańcom Warszawy, którym z jednej strony przyświecał heroizm, patriotyzm i gotowość do poświęceń, a z drugiej strony głupota polityczna naszych przywódców. Generałowie: Tadeusz Bór-Komorowski, Leopold Okulicki, Tadeusz Pełczyński, Antoni Chruściel i pułkownik Rzepecki, zamiast bronić Warszawy i jej mieszkańców, doprowadzili miasto do zagłady. Było to samobójstwem. Wywołanie powstania było ciężką zbrodnią. Depesze gen. Sosnkowskiego z Londynu dotyczące sprzeciwu powstania nie dotarły. To zakrawa na zdradę dowódców powstania. Generał...
98 rocznica Bitwy Warszawskiej - Święto Wojska Polskiego - 15 sierpniua 2018 r.
Zanim doszło do bitwy warszawskiej w sierpniu 1920 r., Józef Piłsudski 17 kwietnia tego roku wydał rozkaz rozpoczęcia operacji wojska w kierunku Kijowa. W nocy 7 na 8 maja 1920 r. żołnierze po walkach wkroczyli na przedmieścia Kijowa. Piłsudski do miasta wjechał tramwajem. W kraju zapanowała euforia, a Piłsudskiego okrzyknięto bohaterem narodowym. Był to przedwczesny okrzyk. Już w czerwcu tego roku Armia Budionnego przełamała polską linię obrony, zmuszając 3 i 6 armię WP do odwrotu. Wojsko Polskie poniosło duże straty, a operacja ukraińska wojsk polskich zakończyła się całkowitą utratą...
Pamiętając o kresach
kresowianie.jpg
16 lipca przy pomniku w Parku Strażackim odbyły się uroczystości związane z Narodowym Dniem Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej. Oddano hołd naszym rodakom, którzy stali się ofiarami fali niewyobrażalnego okrucieństwa. Uroczystości przed pomnikiem poprzedziła msza św. w kościele ojców Jezuitów, z kolei po złożeniu kwiatów miało miejsce spotkanie z Kresowianami w Szkole Podstawowej im. Wł. St. Reymonta. Organizatorami wydarzenia byli: Stowarzyszenie Kresowian Ziemi Kłodzkiej, Starostwo Powiatowe w Kłodzku, Gmina...